sobota,,

ILO - Minecraft

ILO-Minecraft

E-OGÓLNIAK

Eogolniak

RODO (GDPR)

RODO

Historia PDF Drukuj Email

Rys historyczny z dziejów wągrowieckiego LO

aktualnie

I Liceum Ogólnokształcącego im. Powstańców Wielkopolskich w Wągrowcu

 

ryc. Napoleon Orda

Szkic z natury Napoleona Ordy (ok. 1880)

Do czasu rozbiorów miasto Wągrowiec stanowiło własność zakonu cystersów. Jedyną instytucją oświatową na poziomie średnim była funkcjonująca przy nim szkoła przyklasztorna. Po drugim rozbiorze, w połowie 1793 r., miasto znalazło się pod panowaniem pruskim. Polityka zaborcy nie sprzyjała rozwojowi kultury narodowej, gdyż jej celem była germanizacja i asymilacja zagrabionych ziem. Nastąpiły też zmiany administracyjne (Wągrowiec miastem ?królewskim" i siedzibą powiatu) oraz oświatowe, związane z przeprowadzoną przez Prusaków kasacją zakonu i przyklasztornej szkoły.

W dobie triumfu oręża pruskiego i sukcesów Bismarcka w jednoczeniu Niemiec, jak również w czasach nasilającej się polityki germanizacyjnej w Wielkopolsce, dużym sukcesem ówczesnego społeczeństwa wągrowieckiego stało się uzyskanie zgody władz państwowych w Berlinie i prowincjonalnych w Poznaniu na utworzenie ?katolickiego" - a więc dostosowanego do mentalności ludności (w przeważającej części posiadającej świadomość pochodzenia polskiego) - Królewskiego Gimnazjum w Wągrowcu. Zgodę taką otrzymało miasto w dniu 18 sierpnia 1869 r., natomiast w dniu 2 maja 1872 r. dokonano oficjalnego otwarcia zakładu. Nowa placówka oświatowa, przeznaczona tylko dla chłopców, czasowo uruchomiona została w budynku klasztoru pocysterskiego, gdzie od 6 maja realizowano systematyczne nauczanie na poziomie średnim. W międzyczasie władze miejskie, na terenie między farą a klasztorem, pobudowały w latach 1875-1878 nowy budynek szkolny, dobrze wkomponowany w otaczającą go przestrzeń. W dniu 30 kwietnia 1878 r. nastąpiło oficjalne przeniesienie zajęć do nowej siedziby. Szkoła miała charakter klasyczno-humanistyczny (z greką i łaciną), gdzie po 8-letniej edukacji naukę wieńczono egzaminem dojrzałości (pierwsza matura w lutym 1877 r.). Umożliwiało to jej absolwentom kontynuowanie nauki na kierunkach uniwersyteckich. W ten sposób rósł prestiż miasta nad Wełną i zdecydowanie zwiększyły się możliwości edukacyjne jego mieszkańców. Ponadto, w obronie przed germanizacją, młodzież gimnazjalna realizowała tajną działalność patriotyczną i samokształceniową, w czym szczególnie inspirującą rolę odegrała szkolna organizacja Towarzystwa Tomasza Zana.

 

fot. archiwum

Tableau 1887 - 1890

Jeszcze w czasach pruskich (tj. w maju 1898 r.) w mieście uroczyście obchodzono srebrny jubileusz istnienia szkoły. Następny jubileusz - związany z 50-leciem wągrowieckiego gimnazjum, który celebrowano w końcu kwietnia 1922 r., przypadł na czas odradzania niepodległego państwa, popularnie określanego II Rzeczpospolitą. Klęska państw rozbiorczych w I wojnie światowej umożliwiła odbudowę niepodległej Polski, zaś powstanie Wielkopolan z przełomu lat 1918/1919, przesądziło o powrocie ich regionu do odradzającego się organizmu państwowego.

 

fot. archiwum

50-lecie Gimnazjum (1922)

W zrywaniu więzów zależności od państw rozbiorczych, jak również w odbudowie państwowości polskiej na terenach Północnej Wielkopolski, dużą rolę odegrali wychowankowie Gimnazjum, z których wielu uczestniczyło w powstaniu, a następnie wzięło udział w wojnie z bolszewicką Rosją. Pamięć tego wysiłku zbrojnego wciąż tkwi w świadomości miejscowego społeczeństwa i jest szczególnie mocno pielęgnowana w murach obecnego LO. Natomiast o związkach szkoły ze wzmiankowanymi wydarzeniami najlepiej zdają się świadczyć ufundowane przez społeczeństwo tablice pamiątkowe, poświęcone czynowi wyzwoleńczemu i państwotwórczemu uczniów i absolwentów tej szkoły.

 

fot. Zbigniew Paulus1x1fot. Zbigniew Paulus

Tablice pamiątkowe znajdujące się w holu głównym szkoly

Sama szkoła jest też swoistym pomnikiem czynu powstańczego, gdyż wybuch powstania wielkopolskiego w Wągrowcu, w dniu 30 grudnia 1918 roku, rozpoczął się od rozbrojenia kwaterującego w budynku szkolnym (a dokładniej w sali gimnastycznej) Grenzschutzu.

 

fot. archiwum

Zdjęcie z 1938 r. przedstawiające salę gimnastyczną wraz z nieistniejącym dzisiaj krużgankiem łączącym salę z budynkiem gimnazjum,
obecnie sala użytkowana przez Szkołę Podstawową nr 3

W odrodzonej Rzeczpospolitej, szkoła nadal funkcjonowała jako 8-letnie Gimnazjum Męskie typu klasycznego, a jej repolonizacji dokonał przybyły z Krakowa dyrektor Roman Jamrógiewicz. Natomiast w gmachu obecnej Szkoły Podstawowej Nr 3, w miejsce niemieckiego, niższego gimnazjum dla dziewcząt, uruchomiono 7-klasowe gimnazjum żeńskie (w którym dopiero od 1929 r. wprowadzono egzaminy maturalne). W roku szkolnym 1934/35 w ?męskim" dotychczas gimnazjum wprowadzono koedukację, przyłączając do szkoły gmach dawnego Miejskiego Gimnazjum Żeńskiego. Odtąd jej młodzież i grono pedagogiczne ulegały postępującej feminizacji. W dniu 1 września 1937 roku, realizując tzw. ?reformę jędrzejewiczowską", przekształcono Państwowe Klasyczne Gimnazjum w Wągrowcu na 4-letnie Gimnazjum i 2-letnie Liceum Humanistyczne, które przygotowywało do studiów wyższych.

W latach okupacji w zabudowaniach Liceum działała niemiecka szkoła średnia dla chłopców i dziewcząt, a po wkroczeniu do miasta Rosjan - w gmachu szkoły (podobnie jak i w innych szkołach) czasowo urządzono szpital polowy. Jednakże zaraz po wyzwoleniu z okupacji niemieckiej rozwinęło swoją działalność (w obiektach zastępczych) wągrowieckie szkolnictwo. Wiele tu było do zrobienia, ponieważ w okresie wojennym zdziesiątkowano polską inteligencję; ponadto polityka okupantów nie sprzyjała kształceniu młodych Polaków.
W nowej, powojennej rzeczywistości, doszły jeszcze inne elementy, mające charakter ideologiczny. Budowano wszak nową Polskę, której standardy wyznaczył sam Stalin. By cel ten osiągnąć, trzeba było zacząć od reformowania szkolnictwa. Z dniem 1 września 1948 r. wągrowieckie gimnazjum i liceum przekształcono w Szkołę Ogólnokształcącą stopnia podstawowego (klasy I-VII) i licealnego (klasy VIII-XI). Model ten jednak upadł wraz z załamaniem się systemu stalinowskiego. Z początkiem września 1957 r. nastąpiło rozdzielenie 11-letniej Szkoły Średniej Ogólnokształcącej na Liceum Ogólnokształcące i Szkołę Podstawową nr 3. W nauce i wychowaniu zauważalne są wówczas dość istotne przemiany, będące niewątpliwym efektem ?polskiego października". Najbardziej jednak uchwytnym akcentem tych przemian stanie się uroczyste nadanie Liceum Ogólnokształcącemu w Wągrowcu, w dniu 23 czerwca 1960 r. imienia Powstańców Wielkopolskich.

 

fot. Zbigniew Paulus1x1fot. Paweł Radziątkowski

Tablice przy wejściu do budynku szkoły

Ogólnie utrwalił się pogląd, że wybór Patrona szkoły był wyjątkowo udany, gdyż zarówno szkoła jak i jej wychowankowie, zawsze wykazywali duże zaangażowanie w sprawę utrzymania, a także odbudowy niepodległego bytu narodowego. Szkolna Izba Pamiątek eksponuje materiały dokumentacyjne z tych czasów. Udostępnione są ekspozycje związane z kolejnymi jubileuszami LO (IX 1972r.- uroczystości obchodów 100-lecia szkoły, oraz IX 1997 r. - uroczystości z okazji 125-lecia dostojnej Jubilatki), pisemka szkolne, fotografie z wycieczek krajoznawczych młodzieży szkolnej, itp.

 

fot. archiwum1x1fot. archiwum

Obchody jubileuszu 125-lecia istnienia szkoły (1997)

Utrzymanie szkoły w odpowiednim stanie technicznym i funkcjonalnym wymagało od kolejnych gospodarzy obiektu wielu zabiegów i starań. Na przełomie lat sześćdziesiątych i siedemdziesiątych włożono wiele wysiłku w modernizację bazy szkolnej, pobudowano czynem społecznym boisko oraz oddano do użytku nowe skrzydło szkoły (18.02.1976 r.). W ostatnich latach w budynkach szkolnych wykonano termomodernizację, ponadto podnosi się sukcesywnie estetykę pomieszczeń, a w pracowniach wprowadzane są nowoczesne pomoce dydaktyczne.

Przełom lat 80-tych i 90-tych przyniósł szkole zmiany organizacyjne i programowe, wiążące się z transformacją ustrojowa państwa i dostosowywaniem szkolnictwa do współczesnych czasów i potrzeb. Uchwałą Rady Powiatu Wągrowieckiego z dnia 20 lutego 2002 r. (czteroletnie) Liceum Ogólnokształcące w Wągrowcu przekształcono z dniem 1IX 2002 r. w (trzyletnie) I Liceum Ogólnokształcące w Wągrowcu. Szkoła ma się dobrze w nowym ustroju szkolnym. Nadal utrzymuje najwyższy poziom kształcenia w powiecie (biorąc pod uwagę wskaźniki procentowe uzyskiwane z egzaminów maturalnych oraz liczbę uczniów dostających się na studia wyższe w systemie dziennym), jest znana z działalności ?Teatru Prób", zespołu tanecznego ?Plejada", i innych. Jej absolwentów odnajdujemy w środowiskach twórczych, naukowych, prawniczych czy sportowych.

 

dr Wiesław Szczepański

 
Copyright © 2012-2022 I Liceum Ogólnokształcące im. Powstańców Wielkopolskich w Wągrowcu.
Designed by goLDen.